PIĄTEK, Drugi Dzień Świąt Bożego Narodzenia
Święto św. Szczepana, pierwszego męczennika

EWANGELIA - Mt 10, 17-22 (Nie wy będziecie mówili, lecz Duch Ojca waszego będzie mówił przez was)

Jezus powiedział do swoich apostołów:
«Miejcie się na baczności przed ludźmi! Będą was wydawać sądom i w swych synagogach będą was biczować. Nawet przed namiestników i królów będą was prowadzić z mego powodu, na świadectwo im i poganom. Kiedy was wydadzą, nie martwcie się o to, jak ani co macie mówić. W owej bowiem godzinie będzie wam poddane, co macie mówić, gdyż nie wy będziecie mówili, lecz Duch Ojca waszego będzie mówił przez was.
Brat wyda brata na śmierć i ojciec syna; dzieci powstaną przeciw rodzicom i o śmierć ich przyprawią. Będziecie w nienawiści u wszystkich z powodu mego imienia. Lecz kto wytrwa do końca, ten będzie zbawiony».

MEDYTACJA

Przedziwne zestawienie: radość Bożego Narodzenia i męczeństwo świętego Szczepana. Wczoraj śpiewaliśmy z aniołami radosne gloria. Dziś słyszymy o trudzie, śmierci i męczeństwie. Jedno i drugie wydarzenie przypomina o bliskości Boga i człowieka. Bóg po to się narodził, aby być blisko ludzi...

Przykład świętego Szczepana pokazuje, że w trudzie i zmaganiach życiowych nie jesteśmy sami. Jezus przypomina, że choć przyszedł na ziemię, by objawić Boga, to ci, którzy uwierzą, mogą zostać odrzuceni. Mogą budzić sprzeciw, jeżeli będą poszukiwać prawdy. Jezus jednak obiecuje, że nie tylko w chwilach radości, ale także w chwilach trudnych będzie blisko człowieka, bo po to przyszedł na świat...

Jezus mówi o tym, co najważniejsze. Na to wskazał także święty Szczepan swoim męczeństwem. Jezus narodził się, aby pokazać ludziom, że w życiu nie chodzi tylko o to, by było lekko, przyjemnie i radośnie. W życiu chodzi o miłość, która bywa trudna...

Św. Szczepan z wielkim oddaniem świadczył o Jezusie Chrystusie. Pełen łaski i mocy, oddany do końca swojemu posłannictwu, bycia wiernym świadkiem Chrystusa. Robił to, do czego został powołany, robił to, co wynikało z jego przynależności do Chrystusa – świadczył o nim aż do męczeńskiej śmierci, nie sprzeniewierzając się Jemu...

Krzyż jest ‘kluczem poznania’ tajemnicy Boga i świata. Ofiara, jaką Jezus podjął tłumaczy tę największą tajemnicę historii. Dobro zwycięża, kiedy wszystko traci, a zło traci wszystko, kiedy zwycięża. Ta tajemnica nie dotyczy tylko Chrystusa. Jego uczeń żyje tą samą tajemnicą...

Kiedy, bojąc się cierpienia i uciekając przed umieraniem, zamykamy się w postawie ‘obronnej’, wyrządzamy zło nam samym i innym. Dzieje się tak do momentu, kiedy zrozumiemy, że cierpienie i umieranie, czy nawet bycie zabitym, nie jest złem, ale za to jest nim bez wątpienia sprawianie cierpienia
i zabijanie...

‘Będziecie znienawidzeni, ale wytrwajcie do końca’. Perspektywa, jaką Jezus przed nami rysuje jest trudna, a nawet po ludzku niemożliwa. To jest paradoks duchowy. Ten, kto niesie miłość, otrzymuje śmierć. Ale zatrzymuje na sobie ‘nienawiść’, nie przekazuje jej dalej. I to jest właściwa motywacja, zachęta, aby naśladować Pana, bo jeśli On szedł tą drogą, to znaczy, że to jest najlepszy i właściwy szlak...

Dla pierwszych chrześcijan śmierć męczeńska, często bestialska i straszliwa, była dla nich, i jest też dzisiaj, jednocześnie narodzinami dla nieba. Szczepan był jednym z siedmiu diakonów wybranych przez apostołów, by zajmować się pomocą ubogim i wdowom w pierwszej wspólnocie jerozolimskiej (Dz 6, 1–6). Jego imię – po grecku „Stephanos” – znaczy „korona”, to symbol nagrody i zwycięstwa...

Męczeństwo Szczepana jest pierwszym opisanym w Dziejach Apostolskich świadectwem śmierci za wiarę w Chrystusa. Łukasz Ewangelista, autor tej księgi, celowo pokazuje, że Szczepan umiera na wzór Jezusa: modli się za swoich prześladowców i oddaje ducha, mówiąc: „Panie Jezu, przyjmij ducha mego”
(Dz 7, 59)...

Ewangelista Mateusz przekonuje, że stan niezrozumienia, jak i różnych form prześladowań, których doświadczamy lub możemy doświadczać, jest czymś zwyczajnym, jeśli na poważnie traktujemy Boga i Ewangelię...

Czemu, gdy Szczepan zawołał, że widzi niebo otwarte i Syna Człowieczego, stojącego po prawicy Boga, dotąd tylko zagniewani i zgrzytający zębami na niego „podnieśli wielki krzyk, zatkali sobie uszy i rzucili się na niego wszyscy razem”? Bo po prawej ręce każdego króla jest miejsce dla następcy tronu. A jeśli Jezus stoi po prawicy Boga. To nie mieściło im się w głowie. To było dla nich bluźnierstwo...

Dziś wielu chrześcijan na świecie cierpi z tego samego powodu. Bo wierzą w Jezusa Chrystusa jako Syna Bożego. Ale też sporo braci i sióstr odsądzanych jest od czci i wiary przez swoich współbraci; tych którzy swoje wyobrażenia i przyzwyczajenia biorą za niezmienną prawdę o Bogu, o Kościele, o sakramentach...

Zawsze słuchać Boga: być otwartym na to co mówi. Także dziś jest szczególnie ważne...

Życiorys św. Szczepana opisany w Dziejach Apostolskich przedstawia nam człowieka, który mówi z Ducha, dokładnie tak, jak pisze św. Mateusz w Ewangelii. Co to znaczy mówić z Ducha? Mówić tak, by trafiać w serce słuchaczy. Ale czy Szczepan ma taki dokładnie cel? On nie kalkuluje, ilu słuchających zostanie poruszonych. Nie oczekuje, że pójdą za nim tłumy i że ktokolwiek stanie w jego obronie...

Szczepan prawdopodobnie miał świadomość, że to, co powie, obróci się przeciw niemu. A mimo to ufał Bogu. Mówić z Ducha – to znaczy bezgranicznie ufać Bogu i pozwalać, by to Jego Słowo trafiało w serca ludzi...

...Jezu, proszę o odwagę i wytrwałość w przeżywaniu cierpienia z Twojego powodu... Proszę o łaskę rozumienia i świadomego wyboru bycia w misji Baranka... Dziękuję, że dodajesz mi odwagi wtedy, kiedy się rozpraszam i napełniam lękiem...

KOMENTARZ AI (Sztucznej Inteligencji) do Ewangelii Mt 10, 17-22, Nie wy będziecie mówili, lecz Duch Ojca waszego będzie mówił przez was

1. Wprowadzenie

Ewangelia według św. Mateusza rozdział 10. opisuje misję Dwunastu Apostołów, którym Jezus powierza władzę nad duchami nieczystymi i uzdrawianie chorych.
Wersety 17-22 stanowią przestrogę przed nadchodzącymi prześladowaniami, pocieszenie w postaci obietnicy działania Ducha Świętego oraz wezwanie do wytrwałości.
Jezus przygotowuje uczniów na konflikty z ludźmi – od lokalnych rad po królów – podkreślając, że cierpienie dla Jego imienia prowadzi do świadectwa
i zbawienia.

2. Ostrzeżenie przed prześladowaniami (ww. 17-18)

Jezus nakazuje: „Strzeżcie się ludzi, albowiem was wydadzą sadom i w swych synagogach będą was biczować; staną was także przed namiestnikami i królami dla mego imienia, ku świadectwu im i poganom”.
Św. Tomasz z Akwinu wyjaśnia, że apostołowie muszą być ostrożni wobec ludzi, którzy, choć z natury ludzie, przez swe namiętności stają się jak wilki – pełni gniewu, pożądliwości czy braku rozumu.
Prześladowania zaczną się w synagogach (lokalne rady żydowskie), gdzie za pierwsze przewinienie groziła napaść słowna, za drugie biczowanie, a za trzecie śmierć lub wydanie władzom.
Św. Jan Chryzostom podkreśla, że te słowa nie tylko przewidują przyszłość, ale i uspokajają apostołów: cierpienie będzie „dla mego imienia”, co jest wielką pociechą, a stanie się świadectwem przeciw nim (prześladowcom), odsłaniając ich winę.
W Catena Aurea św. Tomasz cytuje Chryzostoma: Jezus zna przyszłość, by uczniowie nie myśleli, że brak mocy ich Mistrza powoduje te cierpienia; wręcz przeciwnie, to okazja do manifestacji Jego mocy.
Hieronim dodaje, że „wilki” to uczeni w Piśmie i faryzeusze.

3. Obietnica Ducha Świętego (ww. 19-20)

„Gdy was wydadzą, nie martwcie się, jak ani co macie mówić.
W tej chwili bowiem zostanie wam dane, co macie mówić, bo nie wy będziecie mówili, lecz Duch Ojca waszego będzie mówił w was”.
Św. Tomasz z Akwinu rozwiewa obawy apostołów – prostych rybaków – porównując ich do Mojżesza, który czuł się niezdolny do mówienia przed faraonem.
Jezus wyklucza onieśmielenie, obiecując mądrość i elokwencję w godzinie próby, gdzie nie oni, lecz Duch Święty będzie przemawiał.
Chryzostom kontrastuje to z 1 P 3, 15 (być gotowym na obronę wiary): gdy jest czas na przygotowanie, trzeba go użyć; w nagłych prześladowaniach – zaufać Bogu.
W Catena Aurea podkreślono godność apostołów: Duch Święty czyni ich prorokami.

4. Podziały rodzinne i nienawiść świata (ww. 21-22)

Najboleśniejsze proroctwo: „Brat wyda brata na śmierć i ojciec syna; dzieci powstaną przeciw rodzicom i o śmierć ich przyprawią.
I będziecie w nienawiści u wszystkich z powodu mego imienia”.
Chryzostom nazywa to „bardziej strasznym niż morderstwa i rzezie”, bo natura ludzka zostanie przezwyciężona przez Ewangelię – więzy krwi ustąpią przed słowem Bożym.
Świat będzie wrogi, bo apostołowie nie są „ze świata” (por. J 15, 19).
Pocieszenie: „Lecz kto wytrwa do końca, ten będzie zbawiony”.
Św. Tomasz Akwinu widzi tu zapowiedź owocu cierpienia: wielu upadnie, lecz wytrwałość prowadzi do zbawienia, jak u Pawła (2 Tm 4, 7-8).
„Ogon” (koniec) jest ofiarowany Bogu.
Chryzostom dodaje: moc Ewangelii jest tak wielka, że żaden tyran natury jej nie pokona.

5. Podsumowanie

W Mt 10, 17-22 Jezus nie ukrywa kosztów misji: prześladowania od bliskich i świata, ale obiecuje Ducha Świętego i zbawienie dla wytrwałych.
Ojcowie Kościoła (Akwinata, Chryzostom) podkreślają Bożą moc objawiającą się w słabości, wzywając do mądrości, prostoty i ufności.
To wezwanie aktualne dla każdego ucznia Chrystusa w obliczu sekularyzmu czy konfliktów rodzinnych z powodu wiary.

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

FRIDAY, Second Day of Christmas
Feast of St. Stephen, the first martyr

GOSPEL - Mt 10:17-22 (It will not be you who speak, but the Spirit of your Father who speaks through you)

Jesus said to his apostles:
"Beware of men! They will hand you over to courts and flog you in their synagogues. You will even be brought before governors and kings for my sake, as a testimony to them and to the Gentiles. When they hand you over, do not worry about how you will speak or what you will say. For in that hour you will be given what you will say, for it will not be you who speak, but the Spirit of your Father who speaks through you. Brother will betray brother to death, and father his child; children will rise against parents and have them put to death. You will be hated by all for my name's sake. But he who endures to the end will be saved."

MEDITATION

A strange juxtaposition: the joy of Christmas and the martyrdom of Saint Stephen. Yesterday we sang joyful glories with the angels. Today we hear
of hardship, death, and martyrdom. Both events remind us of the closeness of God and humanity. God was born to be close to people...

The example of Saint Stephen shows that we are not alone in the hardships and struggles of life. Jesus reminds us that although he came to earth to reveal God, those who believe can be rejected. They can provoke opposition if they seek the truth. However, Jesus promises that not only in moments of joy, but also in moments of difficulty, he will be close to humanity, for that is why he came into the world...

Jesus speaks of what is most important. Saint Stephen also pointed this out with his martyrdom. Jesus was born to show people that life is not just about being easy, pleasant, and joyful. Life is about love, which can be difficult...

St. Stephen bore witness to Jesus Christ with great devotion. Full of grace and power, dedicated to his mission, to be a faithful witness of Christ, to the end. He did what he was called to do, he did what stemmed from his belonging to Christ – he bore witness to Him until his martyr's death, never betraying Him...

The cross is the 'key to understanding' the mystery of God and the world. The sacrifice Jesus undertook explains this greatest mystery of history. Good triumphs when it loses everything, and evil loses everything when it triumphs. This mystery does not only concern Christ. His disciple lives the same mystery...

When, fearing suffering and fleeing from death, we lock ourselves in a 'defensive' attitude, we harm ourselves and others. This happens until we understand that suffering and dying, or even being killed, are not evil, but causing suffering and killing undoubtedly are...

'You will be hated, but persevere to the end.' The perspective Jesus paints before us is difficult, even humanly impossible. This is a spiritual paradox. He who brings love receives death. But he retains the 'hatred,' he does not pass it on. And this is the true motivation, the encouragement to imitate the Lord, because if He followed this path, it means that it is the best and true path...

For the first Christians, martyrdom, often brutal and horrific, was for them, and is still today, a birth into heaven. Stephen was one of the seven deacons chosen by the apostles to care for the poor and widows in the first community of Jerusalem (Acts 6:1–6). His name – "Stephanos" in Greek – means "crown," a symbol of reward and victory...

Stephen's martyrdom is the first account of death for faith in Christ recorded in the Acts of the Apostles. Luke the Evangelist, the author of this book, deliberately shows that Stephen dies in imitation of Jesus: he prays for his persecutors and gives up his spirit, saying, "Lord Jesus, receive my spirit"
(Acts 7:59)...

Matthew the Evangelist argues that the state of misunderstanding, as well as the various forms of persecution we experience or may experience, is common if we take God and the Gospel seriously...

Why, when Stephen cried out that he saw heaven opened and the Son of Man standing at the right hand of God, did only those who were angry and gnashing their teeth at him "cry out loudly, stop their ears, and rush at him all together"? For at the right hand of every king there is a place for the heir to the throne. And if Jesus stands at the right hand of God, It was unfathomable to them. To them, it was blasphemy...

Today, many Christians in the world suffer for the same reason. Because they believe in Jesus Christ as the Son of God. But many brothers and sisters are also being condemned of their honor and faith by their fellow brothers; those who mistake their own ideas and habits for the unchanging truth about God,
the Church, and the sacraments...

Always listen to God: be open to what he says. Even today, it is especially important...

The life of St. Stephen, as described in the Acts of the Apostles, presents us with a man who speaks from the Spirit, exactly as St. Matthew writes in the Gospel. What does it mean to speak from the Spirit? To speak in such a way as to reach the hearts of his listeners. But does Stephen have such a precise goal? He doesn't calculate how many listeners will be moved. He doesn't expect crowds to follow him or anyone to defend him...

Stephen likely knew that what he said would backfire. And yet, he trusted God. To speak from the Spirit means to trust God completely and allow His Word to reach people's hearts...

...Jesus, I ask for courage and perseverance in experiencing suffering because of You... I ask for the grace of understanding and consciously choosing to be
in the Lamb's mission... Thank you for giving me courage when I get distracted and filled with fear...

AI (Artificial Intelligence) COMMENTARY on the Gospel of Matthew 10:17-22,
"It is not you who speak, but the Spirit of your Father who speaks through you."

1. Introduction

The Gospel of Matthew, chapter 10, describes the mission of the Twelve Apostles, to whom Jesus entrusts authority over unclean spirits and the healing
of the sick.
Verses 17-22 serve as a warning against coming persecutions, a comforting promise of the Holy Spirit's work, and a call to perseverance.
Jesus prepares the disciples for conflicts with people – from local councils to kings – emphasizing that suffering for His name leads to witness and salvation.

2. Warning against persecution (vv. 17-18)

Jesus commands: "Beware of men, for they will hand you over to courts, and they will flog you in their synagogues. You will also stand before governors
and kings for my name's sake, as a testimony to them and to the Gentiles."
St. Thomas Aquinas explains that the apostles must be wary of people who, although human by nature, through their passions become like wolves—full
of anger, lust, or lack of understanding.
Persecution will begin in the synagogues (local Jewish councils), where the first offense was punishable by verbal assault, the second by scourging,
and the third by death or handing over to the authorities.
St. John Chrysostom emphasizes that these words not only predict the future but also reassure the apostles: suffering will be "for my name's sake," which
is a great consolation, and it will become a testimony against them (the persecutors), exposing their guilt.
In the Catena Aurea, St. Thomas quotes Chrysostom: Jesus knows the future so that the disciples will not think that their Master's lack of power causes these sufferings; on the contrary, it is an opportunity for the manifestation of His power.
Jerome adds that the "wolves" are the scribes and Pharisees.

3. The Promise of the Holy Spirit (vv. 19-20)

"When they deliver you up, do not worry about how or what you are to speak.

For at that moment it will be given to you what you are to speak, for it will not be you who speak, but the Spirit of your Father who speaks through you."
St. Thomas Aquinas allays the fears of the apostles – simple fishermen – by comparing them to Moses, who felt unable to speak before Pharaoh.
Jesus eliminates timidity, promising wisdom and eloquence in the hour of trial, where not they, but the Holy Spirit, will speak.
Chrysostom contrasts this with 1 Peter 3:15 (being ready to defend the faith): when there is time to prepare, we must use it; in sudden persecutions, we must trust in God.
The Catena Aurea emphasizes the dignity of the apostles: the Holy Spirit makes them prophets.

4. Family Divisions and the World's Hatred (vv. 21-22)

The most painful prophecy: "Brother will betray brother to death, and the father his child; children will rise up against parents and have them put to death.
And you will be hated by all for my name's sake."
Chrysostom calls this "more terrible than murders and massacres," because human nature will be overcome by the Gospel—the bonds of blood will give way to the word of God.
The world will be hostile, because the apostles are not "of the world" (cf. Jn 15:19).
Consolation: "But whoever endures to the end will be saved."
St. Thomas Aquinas sees here a foreshadowing of the fruit of suffering: many will fall, but perseverance leads to salvation, as in Paul (2 Tim 4:7-8).
The "tail" (end) is offered to God.
Chrysostom adds: the power of the Gospel is so great that no tyrant of nature will overcome it.

5. Summary

In Mt 10:17-22, Jesus does not hide the cost of the mission: persecution from loved ones and the world, but promises the Holy Spirit and salvation for those who persevere.
The Fathers of the Church (Aquinas, Chrysostom) emphasize God's power revealed in weakness, calling for wisdom, simplicity, and trust. This is a timely call for every disciple of Christ in the face of secularism or family conflicts over faith.